Een druppel bloed om sneller alzheimer op te sporen?

Dat blijkt uit studies van het Europese consortium PREDICTOM, waaraan de UZ Brussel en de Vrije Universiteit Brussel deelnemen. Het consortium zoekt naar een test die vlotter toegankelijk en minder belastend is dan de huidige diagnostische methoden.

De PREDICTOM-studie evalueert of een betrouwbare meting van biomarkers zoals p-tau217 mogelijk is door analyse van vingerprikbloed. P-Tau217 is een eiwit, waarvan de hoeveelheid geleidelijk stijgt bij de ziekte van Alzheimer. De eerste resultaten blijken veelbelovend te zijn in vergelijking met de internationaal erkende diagnostische methoden. De test verschilt dus van de “klassieke” onderzoeken om alzheimer op te sporen, die al in de klinische praktijkvoering beginnen door te sijpelen.

De diagnose wordt meestal gesteld met gespecialiseerde en soms invasieve onderzoeken zoals analyse van cerebrospinaal vocht, beeldvorming en batterijen van cognitieve tests, zware procedures, die zich niet lenen een snelle screening op grote schaal.

Analyse van vingerprikbloed zou op termijn de organisatie van die screening kunnen veranderen. Het bloed kan buiten het ziekenhuis worden afgenomen, waardoor het onderzoek ook gemakkelijker kan worden uitgevoerd bij mensen die zich niet goed kunnen verplaatsen of ver van een gespecialiseerd centrum wonen. Bovendien kan het onderzoek worden herhaald voor een langdurige follow-up.

Volgens prof. Sebastiaan Engelborghs (UZ Brussel/VUB) wordt het zo misschien mogelijk alzheimer veel sneller in het ziekteverloop op te sporen. Dat is erg belangrijk om de patiënten tijdig te kunnen begeleiden en nieuwe geneesmiddelen op te starten op het juiste moment, nog voor er duidelijke symptomen verschijnen. De test is echter nog niet klaar voor klinisch gebruik. De studie zal worden voortgezet tot in 2027 in de hoop zo te kunnen bijdragen tot een vroegere detectie en een bredere en inclusieve participatie aan klinische studies over neurodegeneratieve aandoeningen.